Στρατηγική ΟΧΕ-ΒΑΑ «Αθήνα 2030»
Παρατάξεις
Εισηγητής
| Τίτλος | Έγκριση Α) της επικαιροποιημένης Στρατηγικής ΟΧΕ-ΒΑΑ Δήμου Αθηναίων «Αθήνα 2030», όπως αποτυπώνεται στο συνημμένο τεύχος και στα Δελτία Εξειδίκευσης των Πράξεων, Β)της εξουσιοδότησης του Δημάρχου Αθηναίων και των αρμόδιων υπηρεσιών/φορέων της Χωρικής Αρχής για την υποβολή της στην Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης του Προγράμματος «Αττική» 2021-2027, καθώς και για κάθε αναγκαία ενέργεια τεχνικής προσαρμογής, οριστικοποίησης και υλοποίησης, χωρίς μεταβολή του εγκεκριμένου στρατηγικού πυρήνα. |
| ΑΔΑ | ΨΔΑ3Ω6Μ-Θ6Κ |
| Αριθμός Πρωτοκόλλου | 487/2026 |
| Ημερομηνία Ανάρτησης | 31 Ιουλίου 2026 |
Έγκριση της επικαιροποιημένης Στρατηγικής ΟΧΕ-ΒΑΑ Δήμου Αθηναίων «Αθήνα 2030» και εξουσιοδότηση του Δημάρχου για την υποβολή της στο Πρόγραμμα «Αττική» 2021-2027. Ο κ. Βουρδουμπάς καταψήφισε θεωρώντας ότι η στρατηγική κατεύθυνση παραμένει ίδια με προηγούμενα εργαλεία που η παράταξη έχει καταψηφίσει, ενώ ο κ. Κωνσταντίνου δήλωσε καταψήφιση λέγοντας ότι η αύξηση των 92 εκατ. δεν κατευθύνεται σε κοινωνικές δομές αλλά σε πιλοτικά προγράμματα. Η κα. Αλεβυζάκη υπερψήφισε θεωρώντας ότι είναι εργαλείο και ο Δήμος δεν πρέπει να μείνει εκτός. Εγκρίθηκε κατά πλειοψηφία με αποχή της «Αθήνα Μας».
Η Ολοκληρωμένη Χωρική Επένδυση (ΟΧΕ) με τίτλο «Αθήνα 2030» αποτελεί εργαλείο υλοποίησης της Στρατηγικής Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης του Δήμου Αθηναίων στο πλαίσιο του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος «Αττική 2021-2027». Οι ΟΧΕ αποτελούν εργαλείο εφαρμογής αναπτυξιακών στρατηγικών συγκεκριμένων χωρικών ενοτήτων, με στόχο τη βελτίωση της οικονομικής κατάστασης και της απασχόλησης, την αναβάθμιση της καθημερινής ζωής των πολιτών και τη διατήρηση του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος.
Η στρατηγική της ΟΧΕ «Αθήνα 2030» αποτελεί ολοκληρωμένο σχέδιο βιώσιμης αστικής ανάπτυξης που συνδέει και συνδυάζει πολιτικές και δράσεις με οικονομικό-αναπτυξιακό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό χαρακτήρα. Ο Δήμος Αθηναίων επιδιώκει την επέκταση και συνέχιση της ΟΧΕ/ΒΑΑ της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου, προτείνοντας τη διεύρυνση της Περιοχής Παρέμβασης ώστε να συμπεριλαμβάνει το σύνολο της έκτασης του Δήμου. Η επικαιροποίηση της στρατηγικής είναι απαραίτητη για την ένταξη έργων και δράσεων στο νέο προγραμματικό πλαίσιο και τη διασφάλιση ευρωπαϊκής χρηματοδότησης.
Στη νέα προγραμματική περίοδο 2021-2027, οι Στρατηγικές ΒΑΑ διατηρούνται με αύξηση του ελάχιστου ποσοστού των κονδυλίων του ΕΤΠΑ που προορίζονται για ΒΑΑ, ενώ ενισχύεται η τοποκεντρική προσέγγιση σχεδιασμού. Οι Ολοκληρωμένες Χωρικές Επενδύσεις μπορούν να αντλήσουν πόρους από πολλά προγράμματα και Ταμεία, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την έγκριση της επικαιροποιημένης στρατηγικής για την αξιοποίηση των διαθέσιμων ευρωπαϊκών πόρων.
Πρόκειται για επικαιροποίηση και όχι αναθεώρηση της ΟΧΕ, με τη βασική στρατηγική κατεύθυνση να παραμένει σταθερή. Δεν έχει βγει κανένα έργο από αυτά που υπήρχαν το 2023 — έχουν επικαιροποιηθεί τίτλοι ή συγχωνευθεί για διαχειριστικούς λόγους. Προστίθενται νέες δράσεις όπως η Πρασά, η Δημοτική Συγκοινωνία και η Κλαυθμώνος, ενώ η οπτική αλλάζει: από ένα κλειστό σχήμα 100 εκατ. σε πολυπηγικό επενδυτικό πλαίσιο 192 εκατ. που περιλαμβάνει Πράσινο Ταμείο, Κλιματικό Ταμείο κ.ά. Στόχος είναι η ιεράρχηση των πιο ώριμων έργων ώστε να προχωρήσουν ταχύτερα οι εντάξεις.
Τα 100 εκατ. ευρωπαϊκών πόρων είναι εξασφαλισμένα και κλειδωμένα, σε αντίθεση με τους εθνικούς πόρους που δεν είναι εξασφαλισμένοι — άρα η μεταφορά έργων σε «λοιπούς πόρους» σημαίνει ότι τα αφήνουμε στον αέρα. Έργα όπως Σίνα 70, πεζόδρομοι εμπορικού κέντρου, Ερμού, πράσινες διαδρομές, Τοσίτσα μεταφέρονται εκτός ΟΧΕ, ενώ στη θέση τους μπαίνουν νέα έργα αμφίβολης προτεραιότητας: 6,9 εκατ. για Κέντρο Πολιτισμού και Ευεξίας, 9,85 εκατ. για «Η Αθήνα αφηγείται — Ψηφιακό ταξίδι» και 8 εκατ. για Next Gen Earth Station. Συνολικά περίπου 20-25% του προϋπολογισμού της ΟΧΕ κατευθύνεται σε αυτές τις δράσεις, ενώ υπάρχουν λεφτά για ψηφιακά ταξίδια αλλά όχι για κοινωνικές δομές. Η απορροφητικότητα βρίσκεται κοντά στο 30% με κίνδυνο απώλειας ευρωπαϊκών πόρων αν δεν φτάσουμε 100% μέχρι το 2028. Ζητά γραπτή ενημέρωση για τα νέα έργα, τονίζοντας ότι η διοίκηση είναι άθροισμα επιλογών και αποφάσεων.
Κανένα έργο δεν έχει απενταχθεί από την προηγούμενη περίοδο — αντίθετα προστίθενται νέα με κριτήριο τον βαθμό ωριμότητας ώστε να καλυφθούν οι χρονικοί περιορισμοί. Η απορροφητικότητα βρίσκεται στο 35% σε πληρωμές, πάνω από 50% σε συμβασιοποιήσεις και 72-73% σε προσκλήσεις, με εκτίμηση ότι θα προσεγγιστεί το 100% μέχρι τέλος χρονιάς ή αρχές επόμενης. Για τη Βαρβάκειο, δεν υπήρχε τίποτα έτοιμο — ούτε μελέτη, ούτε τεύχος δημοπράτησης, γι' αυτό εντάχθηκαν δράσεις που μπορούν να υλοποιηθούν άμεσα, ενώ παραγγέλθηκε αναλυτική μελέτη για μελλοντική παρέμβαση. Η τελευταία αυτή επικαιροποίηση κάλυψε την περιβάλλουσα όλων των δυνατοτήτων φτάνοντας τα 200 εκατ. ώστε να μην χαθεί καμία ευκαιρία χρηματοδότησης.
Η βασική στρατηγική κατεύθυνση παραμένει η ίδια, όπως επιβεβαίωσε ο Γενικός, και η παράταξη είχε καταψηφίσει και τότε για τις προτεραιότητες που αποτυπώνονται. Τα νέα έργα που μπαίνουν επιβεβαιώνουν τη διαφωνία περί προτεραιοτήτων. Η θέση αυτή είναι συνεπής με τις καταψηφίσεις στον προϋπολογισμό, το τεχνικό και το επιχειρησιακό πρόγραμμα.
Ψήφος υπέρ, καθώς η ΟΧΕ είναι εργαλείο και ο Δήμος δεν πρέπει να μείνει εκτός. Αν αξιοποιηθεί, μπορεί να κάνει πράγματα. Ωστόσο, η κριτική για το τεχνικό πρόγραμμα εξακολουθεί να ισχύει.